Tarihi Kriz ve Kabine Komiteleri Nedir?

Tarihi Kriz ve Kabine komiteleri, adlarından anlayabileceğiniz üzere iki farklı tür kriz komiteleredir. Bu iki tür kriz komitesini yan yana karşılaştırmamız gerekirse aralarında fazla bir fark olmadığını rahat bir şekilde görebiliriz. Tarihi Kriz Komitesi diğer adıyla ‘Historical Crisis Committee’ size verilen tarihi bir konu içerisinde, bir şahsı kendi yerinize koyarak canlandırdığınız komitedir. Kısacası daha kolay bir şekilde tanımlamak gerekirse, tarih üzerinde bir sahsın role-play’ini yaparak tarihi yeniden yazdığınız komitedir. Bunlara ek olarak ‘Tarihi Birleşmiş Milletler’ komiteleri bulunmaktadır. Bunlar ise, bildiğimiz GA komitelerinin daha geçmiş bir zamanda ve o zamanın farklı ülkeleri ile gerçekleşen halidir.
Kabine komiteleri ise iki veya daha fazla kabinenin ortak bir kriz üzerinde çalıştığı komitelerdir. Bu her türlü konu üzerine olabilir sadece savaş, antlaşmalar veya seçim komiteleri ile kalmaz. Aynı zamanlarda break aralarında aralarında kavga çıkması, kabineye sızmak ve bilgi aşırmak gibi olayların yaşandığı komite türüdür.

İlk Saniyeden Son Saniye Akış Nasıldır?

Açıkçası bu komite konularına göre büyük bir değişiklik göstermektedir, fakat ben size genel anlamda kriz komiteleri nasıldır onu söyleyeyim. Genellikle ilk session her komitede olduğu gibi tanışma faslı geçer ve nasılsa GA komitelerine kıyasla kriz komitelerinin tanışma faslı daha kısa sürer. Bunun sebebi ise orada gerçek sizin kim olduğundan çok, o komitede kim olduğunuz önemlidir.
Genellikle GA komitelerinde gördüğünüz açılış konuşma faslı kriz komitelerinde olmaz. Olduğu durumda lütfen komitenin USG’sine gidip bunun saçma olduğunu ve gereksiz olduğunu söyleyiniz. Açılış konuşmasına gerek yoktur çünkü orda kimsen osundur. Fakat komite başlamadan önce kendinizi tanıtırken bir yandan karakterinizin kim olduğunu ve ne görev yaptığını söylemeniz hem yeterli hem de diğer delegelere yardım bakımından gayet iyi olacaktır.
Kendini tanıtma faslı bittikten sonra ise yavaştan komitenin içine girilmeye başlar. Konu ne ise ona göre ilk başlarda küçük bir tartışma ile başlanır, ne yapacağız, ne edeceğiz nasıl halledeceğiz ve daha fazlası konuşulur. Fakat bir süre sonra fark edeceksiniz ki, burası sadece ‘i serve the soviet union’ diyip oturduğunuz bir komiteden çıkmış, yazılan direktiflerin havalarda uçuştuğu, gergin ortamların yaşanmaya başladığı, insanların sinirlendiği ve sürekli bir sonuç için bekleyişte olunduğu bir komiteye dönüşmüş. İşte tam o an anlayacaksınız kriz komitesinin ne olduğunu. Başlarda sevinebileceğiniz fakat sonunda ağlayarak çıkabileceğiniz bir ortam haline gelebilir bir kriz komitesi. Ne olacağı, nasıl sonuçlanacağı, tamamıyla her şeyin sizin elinizde olduğunu anlayacağınız yerdir bir kriz komitesi. Ne ilk saniyesini ne de son saniyesini bilebilirsiniz burada. Her şey sizlere bağlı olacak.

Kriz Nedir?

Yazının başından beri sürekli ağzımıza alıyoruz ‘kriz’, peki nedir bu kriz, nedir onu ayrı bir komite yapan? Kriz denilen şey verdiğiniz kararları, uyguladığınız emirleri ve ağzınızdan çıkan nerdeyse her şeye karşı bir tehdit sunan veya her şeyi tehlikeye sokabilecek acil karar verilmesi gereken, uyum ve önleme üzerine verilen kararları yetersiz hale getiren gerilim durumudur.
İçerisinde ‘Kriz’ veya ‘Tarih’ bulunan komitelerin hepsinde kriz verilir ve gerçekleşir(Tarihi Birleşmiş Milletler komiteleri dışında, bu komitelerde gerçekleşen krizler isteğe bağlı gerçekleşir genellikle ya da hiç verilmez.
Krizi veren kişiler konferansta bulunan kriz takımı üyeleridir, krize cevap verenler ise siz delegelerdir. Bir krize cevap vermek için direkt olarak yeni taleplerinizi ağız yolu ile size kriz vermek için gelen kriz ekibi üyesine söyleyebilirsiniz, fakat ağız yolu ile söyleyeceğiniz şeylerin 2 cümleden fazla olmamasına lütfen özen gösteriniz, öbür türlü her şey bir anda bir kulaktan kulağa oyununa dönebilir ve Amerika’ya yollamak üzere gönderdiğiniz askerler anlık olarak Japonya üzerinde kamikaze saldırılarına başlayabilirler.
Krize cevap vermenin bir diğer yolu (ve en iyi yolu) direktif yazarak vermektir. Yazdığınız şeyler ilk başta kriz ekibi tarafından gözden geçilir ve kabul edilip edilmediği ile bilgilendirme yapılır. Kabul edilme durumunda direktifin uzunluğuna göre bir süre beklenir ve daha sonra kriz ekibinden bir üye gelip yazdığınız direktifin sonuçlarını açıklar. Kabul edilmediği durumunda ise kriz ekibi size nasıl daha iyi bir şekilde yazmanız gerektiğini yolladığınız direktifin arkasına yazarak size verir ve altında kocaman bir şekilde ‘REJECTED’ yazar.
Bunlara ek olarak lütfen krizlere hazırlıklı olunuz! Az önce dediğim gibi ‘ÇOĞUNLUKLA’ kötü bir sonuç alacağınızdan lütfen içinizdeki siniri ve öfkeyi fazla dışarıya vurmamaya çalışın, vurduğunuz halde katıldığınız konferanstan belgesiz ayrılma ihtimaliniz artar.

Semi-Moderated Caucus Nedir?

Hepimizin bildiği üzere 3 farklı çeşit caucus çeşidi vardır bunlar sırasıyla ‘moderated, semi-moderated ve unmoderated’. Semi-moderated ise gördüğünüz gibi arada kalarak ne fazla ciddi ne de fazla rahat olduğunuz caucus idir. Semi-moderated, insanların sözlerini kesmeden ve ayağa kalkmadan çalıştığınız aynı zamanda istişarede bulunduğunuz caucus modelidir.
Plakart kaldırmanıza veya komite başkanından izin almanıza gerek yoktur, rahat bir şekilde konuşma hakkına sahipsiniz. Aynı zamanda semi-moderated zamanı büyük kararlar verilir ve bu büyük kararlar verildikten sonra bir unmoderated caucus açılır.

Directive Nedir ve Çeşitleri Nelerdir?

Zurnanın zırt dediği yere gelmiş bulunmaktayız efendiler ^_^ GA ile Kriz komitesi arasındaki fark: Directive. Maalesef size ne kadar burada nasıl yazıldığını anlatsam nafile, bunun sebebi ise Directive yazmayı öğrenmenin tek yolu onu bizzat kendi ellerinizle ve kendi fikirlerinizden yola çıkarak yazmaktır. Fakat sizlere kaç çeşit olduğunu söylenilirim, ama öncelikle ‘Directive ne lan’ diyenler için bir özet geçelim.
Directive dediğimiz şey, aklınızdaki bütün fikirleri, bütün planları somut bir şekilde kâğıda dökme şeklidir. Bu tekrardan her şey olabilir, bir savaş planı, bir barış antlaşması, önergeler, sunulan maddeler ve aklınıza gelebilecek her şey. Fakat tabi sizin için orda alın teri döken kriz takımına biraz bile olsa yardım amaçlı olarak Directiveler birkaç farklı türden sınıflandırılmış bulunmaktadır

1)Personal Directive:

Kişisel düşüncelerinizi ve kendi karar verdiğiniz kararlarının bulunduğu Directive şeklidir. Personal Directive ne kadar ‘Personal’ olsa bile gene de komite başkanları tarafından çoğu zaman okunmaktadır. Bu sebepten ötürü lütfen ‘Personal’ kelimesine aldanarak fazla haince planlar yapmayınız, öbür türlü bu komite başkanlarının eline geçerse her şeyiniz ortaya çıkabilir.

Örnek:’ I, Jane Suzie, willfully and voluntarily make this declaration as a directive to be followed if I am in a terminal condition and become unable to participate in decisions regarding my medical care.’

2)Committee Directive

Adından anlaşılabileceği üzere, komite içerisinde verilen kararların somut bir şekilde yazıldığı directive çeşididir.

Örnek: Signed: Secretary of Defense, Secretary of State, Vice President
In reaction to the current hostage situation in Libya, the US National Security Council determines to undertake the following measures:
1. Direct intelligence resources to find out the exact location of these hostages and how well protected this location is,
2. Prepare plans and intelligence for two BlackHawk helicopters and a team of Navy SEALS to rescue the hostages from their location at the order of this committee,
3. Cooperating with Libyan Gov. Secure and set up a hospital outside Tripoli to provide emergency medical care for the hostages once rescued,
4. Issue an order that all information about this hostage situation is to be kept Top secret without any leaks to the media, in order to protect the security of this mission, until after the mission is complete.
Once the location is obtained, report back to this committee before launching the rescue mission

3) Military Directive

Savaş planlarının ve askeri anlamda yazılan her türlü directive verilen türdür. Nereye saldıracaklar, nasıl saldıracaklar, neyle saldıracaklar vs. soruların cevabının yazdığı çeşit directivedir.

4)Top Secret Directive

Üstte yazdığım directive türlerinin neredeyse hepsi komite başkanları veya hatta diğer delegeler tarafından bilinebilecek türden directivelerdir. Fakat top secret tamamiyle size bağlıdır. Bu tür bir şeyi ulaştırmak için herkesten gizli yapmanız ve yakalanmamanız lazım, yakalandığınız takdirde her şey alt üst, ama bir şekilde olsa bile yazdığınız directive kriz takımının eline geçerse gerisini onlara bırakmanız gerekli olacaktır ^_^

5) Press Release

Evet, ne kadar tam olarak bir directive olmasa bile, bana göre buda bir çeşittir. Press Release, yapmak istediğiniz bir konuşmayı yazıya döküp, o konuşmanın gerçekleşmesini istediğiniz bir talep türüdür. Gazete haberleri, halka yapılan konuşmalar gibi şeyleri yazarak iletiyorsunuz, daha sonra bu yazdığınız Pressi duymasını istediğiniz kişiler duyuyor ve ona göre bir kriz olarak geri dönüyor.

Ödül Verilir Mi?

Evet, inandırıcı değil ama veriliyor. İnsanların bu soruyu sormasının tek bir sebebi vardır oda JCC ve HCC komitelerinin ödüllerinin genellikle en son açıklanması ve GA delegelerinin ödüllerini aldıktan sonra kapanıştan ayrılmasıdır. Kısacası evet veriliyor.

En Az kaç Tecrübeli MUNer’lar Katılabilir?

0 evet direk 0 büyük ihtimalle şuan çoğunuz nasıl diye sorguluyor ve bana ‘sen ananın karnından krizci mi çıktın’ diye soruyor, cevap olarak söyleyeceğim şey ise evet, ben şu zamana kadar hiçbir GA komitesine katılmadım ve katılmamayı düşünüyorum. En çok üzerinde durmak istediğim konu budur efendiler ^_^ bunun sebebi ise ortada çok büyük bir yanlış anlaşılma söz konusudur.
İnsanlar zannediyorlar ki ne kadar fazla GA deneyimim olursa o kadar Crisis Committeye girme şansım artar. Maalesef bu ne kadar şuan yürürlülükte olsa bile hiç doğru değildir. Kriz denilen şeyi kontrol etmek ve cevaplandırmak tamamıyla kişinin kendi genel kültürüne ve konu üzerindeki bilgisine bağlıdır. Eğer ki bu ikisi gayet yeterli düzeyde ise herkes bu devirde krizci olabilir.
Lütfen sevgili First-Timerlar ve diğer hiç Kriz komitesi denememiş insanlar, korkmayın tek yapmanız gereken korkmamak. Evet zor, evet kolay değil ama genellikle fazla önyargı ile gittiğiniz bu komite türü yakında asla bırakamayacak bir komite olabilir sizler için. Eğer ki bilginize güveniyorsanız, lütfen kriz komitesi denememezlik yapmayınız.

Bununla beraber karşınıza gerçekten deneyim gerektiren zorlayıcı ve deneyim gerektiren konferanslarda gelecektir, bu tür konferanslar sadece zor olmakla kalmayıp üst düzey bir yabancı dil seviyesi sunmanızı isteyecektir. Bu sebepten ötürü lütfen başvurduğunuz konferanslara dikkat ederek başvurunuz.
Chair olmak içinse tabii biraz deneyim gereklidir, kendinizi yeterli hissettiğiniz zaman kolaylıkla başvuru atmaya başlayabilirsiniz.

 

Kişisel Görüş ve Yorumlarınız

Üstte yazdığım her şeyi göz ününde bulundurduğunuz takdirde başınıza fazla bela ve zorluk geleceğini hiç sanmıyorum. Kriz denilen şey her ne kadar kolay olmasa bile yakında alışacağınız ve büyük ihtimalle seveceğiniz bir türdür. Pekâlâ, dünyayı kurtarmıyorsunuz fakat unutulamayacak anılar edinmeye hazırlansanız iyi olur.

Rüzgar ALTUNIŞIK

MUNTurkey.com Yazarı

0 Comments

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

error: Content is protected !!

Log in with your credentials

or    

Forgot your details?

Create Account